Okulların açılmasıyla başlayan alışverişin ilk sıralarında yer alan okul çantasının doğru seçimi, çocuğun omurga sağlığını yakından ilgilendirir. Belirli bir ağırlıkta sırt çantası taşımak çocukların kas ve kemiklerini güçlendirir; ancak burada en önemli nokta çanta ağırlığının kontrol altında tutulmasıdır.
Çanta Ağırlığı Ne Kadar Olmalı?
- Çocuğun omuzlarında, vücut ağırlığının %10'undan fazla yük taşımasına izin vermeyin (üst sınır %15)
- Örnek: 40 kg ağırlığındaki bir çocuğun çantası 4 kg'dan fazla olmamalı
- Ağırlık vücut ağırlığının %20'sini geçtiğinde bel fıtığı riski artar
- Uzun mesafe, merdiven ve yokuş inip çıkmanın bu yükü artırdığı unutulmamalı
Çanta Tipleri ve Kullanımı
Üç tip okul çantası vardır: sırt çantası, tek omuz çantası ve tekerlekli sırt çantası.
- Sırt çantası (en çok önerilen): Her iki omuza takılır, yükü dengeler ve omurga düzgünlüğünü daha iyi korur
- Tek omuz çantası: Yalnızca bir omuz gerildiği için kas dengesizliğine ve omurga hizasında bozulmaya yol açabilir; daha hafif olmalı ve ağırlık vücut ağırlığının %10'unda tutulmalıdır. 10–20 dakikada bir diğer omza alınmalıdır
- Tekerlekli çanta: Düz yolların çok olduğu ortamlar için uygundur; toplam ağırlık vücut ağırlığının %10–15'inde tutulmalı, sap yüksekliği çocuğun boyuna uygun olmalıdır
Sağlıklı Okul Çantasında Püf Noktaları
Çanta seçiminde:
1. Hafif materyallerden yapılmış çantalar tercih edin
2. ~5 cm genişliğinde, yumuşak destekli iki omuz askısı ve bel destek pedi olsun
3. Farklı bölüm ve cepleri bulunsun
4. Kalça ve leğen kemiğini sararak yükü omuzlardan alan kemer/askıları olsun
5. Tekerlekli çantalar vücuda daha az yük bindirir
6. En geniş/en dolu merkez kısım, çocuğun bel hizasına gelecek şekilde ayarlanmalı
7. Bel destek pedi, bel kıvrımını tam ve uygun şekilde sarmalı
8. Ağır elektronik cihazlar için ayrı bir çanta düşünülebilir
Çanta kullanımında:
9. Çanta her zaman iki omuzla taşınmalı
10. Ağır objeler vücuda yakın ve biraz aşağıda taşınmalı
11. Sivri uçlu cisimler sırt bölgesine yakın konmamalı
12. Çanta, bacak kasları kullanılarak sırta yerleştirilmeli
13. Kollar düz ve gövde öne eğilmeden sırta alınmalı
14. Yürürken gövde öne eğilmemeli
Çantanın Yükünü Hafifletecek İpuçları
- Sırt çantasını haftada bir temizleyin, gereksiz eşyaları çıkarın
- En büyük ve ağır nesneleri önce, vücuda yakın yerleştirin; iç elastik bantları kullanın
- Eşyaların kaymaması için bölmeleri doldurun ve yükü eşit dağıtın
- Her iki askının da birlikte kullanıldığından emin olun; tek omuzda sallanan çanta omurgaya eşit olmayan yük bindirir
- Çanta tabanı leğen kemiğine dayanana kadar askıları ayarlayın; pelvis kayışı varsa sıkıca takın
- Su şişesi veya sanat malzemeleri gibi tek eşyayı ayrı taşıyın
- Merdiven korkuluğu gibi destekleri tutabilmek için iki el de serbest kalmalı
Sonuç
Doğru çanta seçimi ve doğru taşıma alışkanlığı, çocuğun omurga sağlığını korur. Bu öğretilerin çocuğunuzda kalıcı bir davranışa dönüşmesini istiyorsanız, aynı kuralları sizin de uygulamanız önemlidir.
Çocuğunuzun duruş ve omurga sağlığını değerlendirmek ya da bir sorun fark ettiğinizde doğru yönlendirme almak için bir fizyoterapiste danışabilirsiniz. Tüm öğrencilere keyifli ve sağlıklı bir eğitim-öğretim yılı dilerim.