Boyun fıtığı nedeniyle egzersiz yapıyorsunuz.
Bir süre sonra doğal olarak şu soruyu sorarsınız:
“Acaba gerçekten iyileşiyor muyum?”
Çoğu kişi bunun yanıtını yalnızca ağrıya bakarak vermeye çalışır.
“Ağrım 7'den 4'e düştüyse iyiyim.”
Elbette ağrının azalması önemlidir.
Ama boyun fıtığında iyileşmenin tek göstergesi ağrı değildir.
Bazen ağrı çok az değişirken vücudunuzun yapabildikleri belirgin biçimde artabilir.
1. Ağrınız Azalıyor mu?
İlk göstergelerden biri ağrıdaki değişimdir.
Ancak yalnızca:
“Kaç üzerinden kaç?”
diye bakmayın.
Şunları da düşünün:
Ağrı günün ne kadarında var?
Daha kolay mı geçiyor?
Eskiden ağrıtan hareketi daha rahat yapabiliyor musunuz?
Ağrı arttığında daha kısa sürede toparlanıyor musunuz?
Örneğin ağrınız hâlâ 4/10 olabilir ama eskiden bütün gün sürerken artık yalnızca uzun çalışma sonrasında ortaya çıkıyorsa bu önemli bir değişimdir.
2. Ağrınız Hâlâ Elinize Kadar Yayılıyor mu?
Boyun fıtığında ağrının nerede olduğu, ne kadar olduğu kadar önemlidir.
Başlangıçta ağrı:
boyun → omuz → kol → el
boyunca yayılıyorsa ve zamanla eldeki ve koldaki yakınmalar azalırken ağrı daha çok boyun çevresinde kalıyorsa bu olumlu bir değişiklik olabilir.
Bu nedenle yalnızca ağrının sayısını değil, haritasını da izleyin.
3. Uyuşma ve Karıncalanma Değişiyor mu?
Başlangıçta sürekli olan uyuşma zamanla:
daha seyrek,
daha kısa süreli,
daha küçük bir alanda
hissedilebilir.
Bu da takip edilmesi gereken bir iyileşme göstergesidir.
Ancak giderek genişleyen uyuşma veya yeni başlayan duyu kaybı yeniden değerlendirilmelidir.
4. Kolunuzun ve Elinizin Gücü Nasıl?
İyileşmeyi değerlendirirken günlük yaşamınıza bakın.
Örneğin:
Çantanızı daha rahat taşıyor musunuz?
Kavanoz açabiliyor musunuz?
Elinizden eşya düşürme azaldı mı?
Kolunuzu daha rahat kullanabiliyor musunuz?
Ağrı azalmasa bile kuvvetin ve işlevin artması önemli olabilir.
Buna karşılık ağrı azalırken güç kaybı ilerliyorsa yalnızca ağrıya bakarak “iyileşiyorum” demek doğru değildir.
5. Boynunuzu Daha Rahat Hareket Ettirebiliyor musunuz?
Başlangıçta araba kullanırken başınızı çevirmek veya yukarı bakmak zor olabilir.
Zamanla:
başınızı daha rahat çevirebilmek,
hareket sırasında daha az korunmak,
daha geniş hareket edebilmek
iyileşmenin göstergeleri olabilir.
Ama amaç boynunuzu mümkün olan en yüksek dereceye getirmek değildir.
Günlük yaşam için gereken hareketi rahat kullanabilmeniz daha önemlidir.
6. Daha Uzun Süre Çalışabiliyor musunuz?
Bu çok değerli bir göstergedir.
Örneğin başlangıçta:
15 dakika bilgisayar → kol ağrısı
oluşuyorsa,
birkaç hafta sonra:
45 dakika bilgisayar → hafif boyun rahatsızlığı
düzeyine gelmeniz önemli bir kapasite artışıdır.
Ağrınız tamamen sıfırlanmamış olsa bile daha fazla iş yapabiliyorsunuzdur.
7. Günlük Yaşamınız Genişliyor mu?
İyileşmenin belki de en önemli göstergelerinden biri budur.
Başlangıçta kaçındığınız;
araba kullanma,
bilgisayar kullanma,
yürüyüş,
alışveriş,
spor,
ev işleri
gibi aktiviteleri yeniden yapabiliyor musunuz?
Rehabilitasyonun amacı yalnızca ağrıyı azaltmak değil, hayatınıza geri dönmenizi sağlamaktır.
8. Bir Alevlenmeden Daha Hızlı Çıkabiliyor musunuz?
İyileşme her zaman düz bir çizgi değildir.
Bazı günler belirtileriniz artabilir.
Bu mutlaka tedavinin başarısız olduğu anlamına gelmez.
Önemli sorulardan biri:
“Eskisine göre daha hızlı toparlanabiliyor muyum?”
olmalıdır.
Örneğin eskiden kötü bir günün ardından üç gün toparlanamıyorken artık birkaç saat içinde normale dönüyorsanız kapasiteniz artmış olabilir.
MR'daki Fıtığın Küçülmesi Şart mı?
Hayır.
Klinik iyileşmeyi yalnızca MR görüntüsüyle ölçmek doğru değildir.
Görüntüleme bulguları ile kişinin ağrı ve işlevi her zaman bire bir ilerlemez.
Bu nedenle rehabilitasyonun başarısını değerlendirirken:
“MR'da ne oldu?”
sorusunun yanında:
“Ben ne yapabiliyorum?”
sorusu da sorulmalıdır.
Egzersiz Sonrası Biraz Ağrı Olursa Tedavi İşe Yaramıyor mu?
Hayır.
Egzersiz sırasında veya sonrasında hafif ve kısa süreli yakınma oluşabilir.
Önemli olan:
belirtilerin ne kadar arttığı,
nereye yayıldığı,
ne kadar sürede normale döndüğü,
ertesi gün nasıl olduğunuzdur.
Egzersiz sonrası saatlerce süren belirgin kötüleşme ise yükün yeniden düzenlenmesini gerektirebilir.
Bu Yazıdan Aklınızda Kalsın
Boyun fıtığında iyileşmeyi yalnızca:
“Ağrım kaç?”
sorusuyla değerlendirmeyin.
Şunlara birlikte bakın:
Ağrı azalıyor mu?
Kola ve ele yayılım azalıyor mu?
Uyuşma değişiyor mu?
Gücünüz artıyor mu?
Boynunuzu daha rahat hareket ettirebiliyor musunuz?
Daha uzun süre çalışabiliyor musunuz?
Günlük yaşamınıza geri dönüyor musunuz?
Alevlenmelerden daha hızlı toparlanıyor musunuz?
İyileşme yalnızca daha az ağrı değil, daha fazla yaşam kapasitesidir.